I. Vị trí và chức năng :
1. Viện Ngôn ngữ học là tổ chức khoa học và công nghệ công lập trực thuộc Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam (sau đây viết tắt là Viện Hàn lâm) có chức năng nghiên cứu những vấn đề lý luận và thực tiễn về ngôn ngữ học, từ điển học và bách khoa thư học; nghiên cứu tiếng Việt, các ngôn ngữ dân tộc thiểu số ở Việt Nam, các ngôn ngữ trong khu vực và trên thế giới, cung cấp luận cứ khoa học cho việc hoạch định và thực thi chủ trương, đường lối, chính sách của Đảng và Nhà nước, ứng dụng các thành quả nghiên cứu khoa học vào thực tiễn đời sống xã hội; nghiên cứu, biên soạn, biên tập từ điển và bách khoa thư. Tư vấn, đào tạo, tham gia phát triển nguồn nhân lực, hợp tác trong nước và quốc tế về ngôn ngữ học, từ điển học và bách khoa thư học.
2. Viện Ngôn ngữ học có tư cách pháp nhân, có con dấu riêng; có trụ sở tại thành phố Hà Nội; được mở tài khoản tại Kho bạc Nhà nước và Ngân hàng thương mại theo quy định của pháp luật.
3. Viện Ngôn ngữ học có tên giao dịch quốc tế bằng tiếng Anh: Institute of Linguistics, viết tắt là IL.
II. Nhiệm vụ và quyền hạn
1.Trình Chủ tịch Viện Hàn lâm kế hoạch dài hạn, 3 năm và hàng năm của Viện Ngôn ngữ học và tổ chức thực hiện sau khi được phê duyệt.
2. Nghiên cứu cơ bản về ngôn ngữ học, từ điển học, bách khoa thư học.
3. Nghiên cứu những vấn đề lý luận và thực tiễn về từ điển, bách khoa thư, tiếng Việt, ngôn ngữ các dân tộc thiểu số ở Việt Nam, ngôn ngữ các nước trong khu vực và các ngôn ngữ khác trên thế giới.
4. Tổ chức biên soạn, biên tập các công trình từ điển và bách khoa thư.
5. Kết hợp nghiên cứu với đào tạo phát triển đội ngũ chuyên gia trong lĩnh vực ngôn ngữ học, từ điển học và bách khoa thư học; tham gia đào tạo đại học, sau đại học, phát triển nguồn nhân lực có trình độ cao theo yêu cầu của Viện Hàn lâm và theo yêu cầu của các tổ chức khác ở trong nước và ngoài nước.
6. Tham gia góp ý và phản biện khoa học đối với các chủ trương, chính sách quy hoạch, chương trình, dự án phát triển văn hoá, kinh tế - xã hội theo đề nghị của các bộ, ngành, địa phương và theo sự phân công của Viện Hàn lâm.
7. Tổ chức tư vấn khoa học và thực hiện cung cấp dịch vụ tư vấn, nghiên cứu, đào tạo về những vấn đề ngôn ngữ, từ điển, bách khoa thư, văn hoá, kinh tế - xã hội phù hợp với chức năng, nhiệm vụ của Viện Ngôn ngữ học.
8. Thực hiện hợp tác quốc tế về nghiên cứu, đào tạo và ứng dụng khoa học với các chuyên gia, các tổ chức, cơ quan nghiên cứu khoa học; tổ chức và tham gia các hội nghị, hội thảo khoa học ở trong nước và nước ngoài theo quy định của pháp luật và của Viện Hàn lâm.
9. Thực hiện trao đổi thông tin khoa học với các cơ quan trong nước và nước ngoài theo quy định của pháp luật; quản lý tư liệu, thư viện, in và phát hành các ấn phẩm khoa học; phổ biến và đăng tải các kết quả nghiên cứu khoa học và các công trình nghiên cứu về ngôn ngữ học, từ điển học và bách khoa thư học.
10. Quản lý về tổ chức, bộ máy, vị trí việc làm, cơ cấu viên chức theo chức danh nghề nghiệp và số người làm việc trong đơn vị; quản lý và sử dụng tài chính, tài sản của Viện Ngôn ngữ học theo quy định của Nhà nước và của Viện Hàn lâm.
11. Thực hiện các nhiệm vụ khác theo sự phân công của Chủ tịch Viện Hàn lâm.
